Η βεβαίωση του γνησίου της υπογραφής του ενδιαφερομένου γίνεται, από οποιαδήποτε διοικητική αρχή ή από τα Κ.Ε.Π, βάσει του δελτίου ταυτότητας ή των αντίστοιχων εγγράφων που προβλέπονται στο άρθρο 3 του ν. 2690/1999.
Δεν απαιτείται βεβαίωση του γνησίου της υπογραφής του ενδιαφερομένου, όταν προσέρχεται αυτοπροσώπως για υποθέσεις του στις υπηρεσίες του δημόσιου τομέα ή τα Κ.Ε.Π., προσκομίζοντας το δελτίο ταυτότητας ή τα αντίστοιχα πρωτότυπα έγγραφα.
Σημειώνεται ότι η αρμοδιότητα της βεβαίωσης του γνησίου της υπογραφής από τα Κ.Ε.Π δεν καταργεί την αντίστοιχη υποχρέωση από τις λοιπές Διοικητικές Αρχές. Κατά συνέπεια είναι παράνομη τόσο η άρνηση Διοικητικής ή Αστυνομικής Αρχής να βεβαιώσει το γνήσιο της υπογραφής, με το πρόσχημα ότι αρμόδια για αυτό είναι τα Κ.Ε.Π, όσο και η παραπομπή για τη συγκεκριμένη διοικητική πράξη σε άλλη Διοικητική Αρχή.
Δεν απαιτείται η βεβαίωση του γνησίου της υπογραφής όταν ο ενδιαφερόμενος προσέρχεται αυτοπροσώπως για υποθέσεις του στις υπηρεσίες του δημοσίου τομέα ή τα Κ.Ε.Π., προσκομίζοντας το δελτίο αστυνομικής ταυτότητας ή τα αντίστοιχα πρωτότυπα έγγραφα.
Α. Διαδικασία βεβαίωσης του γνησίου της υπογραφής
Με τον Κανονισμό Επικοινωνίας Δημοσίων Υπηρεσιών, ορίζεται ότι για τη βεβαίωση του γνησίου της υπογραφής των ενδιαφερομένων, γίνεται σχετική επισημειωματική πράξη στο σώμα του κειμένου του εγγράφου, του οποίου ζητείται η παραπάνω θεώρηση, από τον αρμόδιο υπάλληλο της διοικητικής Αρχής, ο οποίος αναγράφει χειρόγραφα ή με ανάλογη ορθογώνια σφραγίδα:
- Τον τίτλο του φορέα που ενεργεί τη βεβαίωση.
- Τη φράση «βεβαιώνεται το γνήσιο της υπογραφής του...».
- Το ονοματεπώνυμο και πατρώνυμο καθώς και τον αριθμό του δελτίου αστυνομικής ταυτότητας ή άλλου αντίστοιχου εγγράφου του ενδιαφερομένου.
- Τον τόπο και την ημερομηνία της βεβαίωσης.
- Το ονοματεπώνυμο και την υπογραφή του αρμοδίου υπαλλήλου που ενεργεί τη βεβαίωση και την επίσημη (στρογγυλή) σφραγίδα της Υπηρεσίας.
Οι μη μόνιμοι υπάλληλοι των Κέντρων Εξυπηρέτησης Πολιτών αναγράφουν, πέραν των ανωτέρω και την σχέση με την οποία υπηρετούν στο Κ.Ε.Π., λχ Κων/νος Παπαδόπουλος, απασχολούμενος με σύμβαση μίσθωσης έργου ή υπάλληλος με σχέση εργασίας ιδιωτικού δικαίου αορίστου / ορισμένου χρόνου.
Προκειμένου να βεβαιωθεί το γνήσιο της υπογραφής του ενδιαφερόμενου πολίτη από το αρμόδιο διοικητικό όργανο, πρέπει η ταυτότητα του πολίτη να αποδεικνύεται από το προσκομιζόμενο σύμφωνα με τα προαναφερόμενα έγγραφα ότι ανήκει στο πρόσωπο που υπογράφει ενώπιον του διοικητικού οργάνου. Εφόσον δεν προκύπτει από τη φωτογραφία που φέρει το προσκομιζόμενο για την απόδειξη της ταυτότητας έγγραφο, η ταύτιση με το πρόσωπο που υπογράφει, προφανώς δεν είναι δυνατή η βεβαίωση του γνησίου της υπογραφής.
Β. Απαιτούμενα έγγραφα για τη βεβαίωση του γνήσιου της υπογραφής
Προκειμένου να βεβαιωθεί το γνήσιο της υπογραφής απαιτείται:
- Για τους Έλληνες πολίτες: το δελτίο αστυνομικής ταυτότητας ή η σχετική προσωρινή βεβαίωση αρμόδιας αρχής ή το διαβατήριο.
- Για τους πολίτες Κρατών – Μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης: το δελτίο αστυνομικής ταυτότητας ή το διαβατήριο.
- Για άλλους αλλοδαπούς: το διαβατήριο ή άλλο έγγραφο, με το οποίο επιτρέπεται η είσοδός τους στη χώρα ή σχετικά έγγραφα που έχουν εκδόσει οι αρμόδιες Ελληνικές Αρχές.
Σημειώνεται ότι πρέπει να προσκομίζονται τα πρωτότυπα των ανωτέρω εγγράφων, ενώ δεν μπορεί να βεβαιωθεί το γνήσιο της υπογραφής με την επίδειξη άλλων εγγράφων (λ.χ. δικηγορική ταυτότητα, βιβλιάριο ασθενείας, δίπλωμα οδήγησης κ.οκ.) ως αποδεικτικών της ταυτότητας των συναλλασσομένων.
προκειμένου να θεωρηθεί το γνήσιο της υπογραφής υπηκόου τρίτης χώρας πρέπει να προσκομίζεται στις αρμόδιες αρχές διαβατήριο σε ισχύ και:
α) στην περίπτωση που ο σκοπός της εισόδου στη Χώρα είναι η ολιγοήμερη παραμονή: τουριστική θεώρηση εισόδου σε ισχύ ή ανοιχτό τρίμηνο που δεν έχει λήξει από τη σφραγίδα εισόδου στην Ελλάδα για τους υπηκόους τρίτων χωρών που προέρχονται από χώρες που δεν απαιτείται θεώρηση εισόδου ή σφραγίδα παράτασης των ανωτέρω μέχρι έξι μήνες από τις αρμόδιες αστυνομικές αρχές (άρθρο 70, ν.3386/2005).
β) στην περίπτωση που ο σκοπός της εισόδου στη Χώρα είναι η μόνιμη διαμονή: εθνική θεώρηση εισόδου σε ισχύ για έναν από τους λόγους του ν.3386/2005 ή ισχύουσα άδεια διαμονής ή δελτίο διαμονής (άρθρο 9, παρ.3 ν.3386/2005) ή βεβαίωση (χρώματος μπλε) ότι έχει κατατεθεί εμπρόθεσμα αίτηση χορήγησης ή ανανέωσης της άδειας διαμονής με όλα τα απαιτούμενα δικαιολογητικά. Οι κάτοχοι της βεβαίωσης αυτής θεωρούνται ότι διαμένουν νόμιμα στη Χώρα, έως ότου η Διοίκηση αποφανθεί επί του αιτήματός τους (άρθρο 11, παρ.4 του ν.3386/2005).
Γ. Ειδικές περιπτώσεις
Βεβαίωση γνήσιου υπογραφής με δελτία ταυτότητας «παλαιού τύπου»ή «κομμένης» αστυνομικής ταυτότητας
Αναφορικά με τη δυνατότητα βεβαίωσης του γνήσιου της υπογραφής με βάση δελτία ταυτότητας «παλαιού τύπου» ή με «κομμένη» αστυνομική ταυτότητα, σύμφωνα με την αριθ. ΔΙΣΚΠΟ/Φ.18/ΟΙΚ.5812/6-3-2007 εγκύκλιο του Υφυπουργού Εσωτερικών, Δημόσιας Διοίκησης και Αποκέντρωσης, τα δελτία «παλαιού τύπου» ή «κομμένης» αστυνομικής ταυτότητας, γίνονται πλέον δεκτά αποκλειστικά για την απόδειξη των στοιχείων της ταυτότητας προσώπου, κατά τη διεκπεραίωση των διοικητικών διαδικασιών που προβλέπονται από τις διατάξεις του «Κώδικα Διοικητικής Διαδικασίας», όπως π.χ. Βεβαίωση του γνησίου της υπογραφής.
Βεβαίωση γνήσιου υπογραφής αναλφάβητου
Η βεβαίωση του γνησίου υπογραφής πολίτη, που δηλώνει αγράμματος, γίνεται σύμφωνα με ό,τι αναγράφει η ταυτότητά του, όπου σε κάποιες περιπτώσεις αναφέρεται η ένδειξη «αδυναμία υπογραφής».
Δεδομένου ότι δεν υπάρχει θεσμικό πλαίσιο για τη βεβαίωση του γνησίου της υπογραφής αναλφάβητου πολίτη, η διοικητική πρακτική που ακολουθείται είναι η αναγραφή «σταυρού» ή ένδειξης «χ» ή άλλο πρόσωπο (πχ. ο υπάλληλος) αναγράφει τα αρχικά του ονόματος και του επωνύμου του αναλφάβητου πολίτη και αυτός τα αντιγράφει.
Σκόπιμο όμως είναι στις περιπτώσεις αυτές, ο αρμόδιος υπάλληλος να βεβαιώνει επί του εγγράφου του συγκεκριμένου πολίτη, ότι ο εν λόγω πολίτης είναι αναλφάβητος.
Βεβαίωση γνησίου υπογραφής για πρόσωπα με ειδικό πληρεξούσιο για λογαριασμό του εντολέα τους
Σύμφωνα με την αριθμ. 563/2005 γνωμοδότηση της ολομέλειας του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους, η οποία έγινε αποδεκτή από τον Υπουργό ΕΣ.Δ.Δ.Α. και ως εκ τούτου αποτελεί πλέον πράξη υποχρεωτική για τη Διοίκηση, πρόσωπα εφοδιασμένα με ειδικό πληρεξούσιο για τη διεκπεραίωση μιας υπόθεσης και στα πλαίσια της υπόθεσης αυτής, μπορούν να συμπληρώνουν και να υπογράφουν, για λογαριασμό του εντολέα τους, υπεύθυνες δηλώσεις του άρθρου 8 του Ν. 1599/1986.
Τέτοιες υπεύθυνες δηλώσεις, πολύ περισσότερο, μπορούν να συντάσσουν και να υπογράφουν τρίτα πρόσωπα, τα οποία δεν συνδέονται με τον χειρισμό και τη διεκπεραίωση συγκεκριμένης υπόθεσης, εφόσον έχουν εξουσιοδοτηθεί ειδικά για το σκοπό αυτό με ειδικό πληρεξούσιο, στο οποίο αναγράφεται επακριβώς το περιεχόμενο των δηλώσεων που πρόκειται να υπογραφούν.
Οι προαναφερόμενες υπεύθυνες δηλώσεις φέρουν τα στοιχεία και την υπογραφή των εξουσιοδοτημένων πολιτών, των οποίων και βεβαιώνεται το γνήσιο της υπογραφής, εφόσον πληρούνται οι προϋποθέσεις του άρθρου 11 του ν. 2690/99.
Βεβαίωση γνήσιου υπογραφής ανηλίκου
Εφόσον το ανήλικο κατέχει δελτίο αστυνομικής ταυτότητας, βεβαιώνεται το γνήσιο της υπογραφής του σε κάθε έγγραφο που περιέχει πλήρη δήλωση της βούλησής του.
Όσον αφορά στο περιεχόμενο του εγγράφου, εναπόκειται στην υποχρέωση ή της εκάστοτε Αρχής να το κάνει δεκτό, σύμφωνα με τις ειδικές διατάξεις που διέπουν τη διαδικασία.
Βεβαίωση γνήσιου υπογραφής σε λευκή σελίδα
Η βεβαίωση του γνησίου της υπογραφής γίνεται μόνον επί εγγράφων, δηλαδή κειμένων στα οποία περιλαμβάνεται η δήλωση της βούλησης του ενδιαφερομένου ή άλλο στοιχείο προορισμένο ή πρόσφορο να αποδείξει γεγονός που έχει έννομη σημασία.
Κατά συνέπεια δεν είναι επιτρεπτή η βεβαίωση του γνησίου της υπογραφής σε λευκό χαρτί ούτε και σε έντυπα, (υπεύθυνη δήλωση, βεβαίωση, εξουσιοδότηση κλπ) στα οποία έχουν συμπληρωθεί μόνο οι ενδείξεις των στοιχείων της ταυτότητας του ενδιαφερομένου, καθώς αυτά δεν αποτελούν έγγραφα κατά τα ανωτέρω. Είναι ωστόσο δυνατή η βεβαίωση του γνησίου της υπογραφής επί εγγράφων τα οποία έχουν διορθώσεις ή κενά.
Έλεγχος του επιλήψιμου από τη Διοίκηση επί του εγγράφου
Για τις διοικητικές Αρχές από τις οποίες ζητείται η βεβαίωση του γνησίου της υπογραφής ή η επικύρωση αντιγράφων δεν προκύπτει υποχρέωση ελέγχου του επιληψίμου των σχετικών εγγράφων, ασχέτως αν πρόκειται να υποβληθούν σε ημεδαπές ή αλλοδαπές αρχές. Δεν μπορεί ωστόσο να βεβαιωθεί το γνήσιο της υπογραφής επί δήλωσης το περιεχόμενο της οποίας στοιχειοθετεί ποινικό αδίκημα ή σαφώς παραβιάζει τα χρηστά ήθη. Για παράδειγμα, δεν μπορεί να βεβαιωθεί το γνήσιο της υπογραφής επί δηλώσεως η οποία είναι προδήλως αναληθής.
Βεβαίωση γνήσιου υπογραφής επί ‘‘ιδιόγραφης δήλωσης διανομής περιουσιακών στοιχείων’’ (ιδιόχειρης διαθήκης)
Επί ιδιόγραφης δήλωσης διανομής περιουσιακών στοιχείων’’ (ιδιόχειρης διαθήκης) δεν μπορεί να βεβαιωθεί, από Διοικητική Αρχή, το γνήσιο της υπογραφής, καθώς η σύνταξη και η νομιμότητά διέπεται από ειδικές διατάξεις.
Βεβαίωση γνήσιου υπογραφής σε έγγραφο γραμμένο σε άλλη γλώσσα
Τη βεβαίωση του γνησίου της υπογραφής επί εγγράφου μπορεί κάθε ενδιαφερόμενος να ζητήσει από οποιαδήποτε διοικητική αρχή, ανεξαρτήτως της γλώσσας στην οποία το έγγραφο έχει συνταχθεί, καθώς από τις διατάξεις του Κώδικα Διοικητικής Διαδικασίας (Ν.2690 / 99) δεν προκύπτει αντίστοιχη διάκριση με κριτήριο την γλώσσα σύνταξης.
Από τις ίδιες ως άνω διατάξεις δεν προκύπτει απαγόρευση στη Διοίκηση να βεβαιώσει το γνήσιο της υπογραφής επί εγγράφου το οποίο θα υποβληθεί σε αλλοδαπή αρχή. Οι Διοικητικές Αρχές οφείλουν να προβαίνουν στη βεβαίωση του γνησίου αδιακρίτως της περαιτέρω χρήσης των σχετικών εγγράφων.
Περαιτέρω, προκειμένου να βεβαιωθεί, από τις Διοικητικές Αρχές και τα Κ.Ε.Π., το γνήσιο της υπογραφής ενδιαφερόμενου πολίτη επί ξενόγλωσσου εγγράφου, δεν απαιτείται η υποβολή μετάφρασης του εν λόγω εγγράφου.
Σημειώνεται ότι η διαδικασία της βεβαίωσης του γνησίου της υπογραφής διακρίνεται από αυτή της επισημείωσης της Χάγης (apostille).
Βεβαίωση γνήσιου υπογραφής σε έγγραφο στο οποίο υπογράφουν δύο ή περισσότεροι ενδιαφερόμενοι
Από τις διατάξεις του άρθρου 11 του Κώδικα Διοικητικής Διαδικασίας δεν προκύπτει απαγόρευση της βεβαίωσης του γνησίου της υπογραφής ενδιαφερόμενου, σε έγγραφα, τα οποία είναι προς υπογραφή από δύο ή παραπάνω ενδιαφερόμενους πολίτες.
ΑΠΟΦΘΕΓΜΑΤΑ ΠΕΡΙ ΝΟΜΙΚΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ,NΟΜΩΝ ΚΑΙ ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗΣ
- Έργο της ρητορικής δεν είναι μόνο να πείθει, αλλά και να εξευρίσκει σε κάθε θέμα τα υπάρχοντα πειστικά επιχειρήματα. Αριστοτέλης
- Κανένας νόμος δεν μπορεί να εξυπηρετεί τα συμφέροντα όλων. Αρχαίο ρητό
- Οι πόλεις δεν διοικούνται σωστά με τους νόμους αλλά με την ηθική συμπεριφορά των πολιτών. Ισοκράτης 436-338 π.Χ., Αθηναίος ρήτορας
- Η καλύτερη διακυβέρνηση είναι εκείνη όπου ο λαός υπακούει στους άρχοντες κι οι άρχοντες στους νόμους. Σόλων, 630-560 π.Χ., Αθηναίος νομοθέτης & φιλόσοφος
Nullum poena sine legum. μτφρ: καμιά ποινή χωρίς νόμο. Θεμελιώδες νομικό αξίωμα
Lex malla, lex nulla Θωμάς Ακινάτης, 1225-1274, Ιταλός Δομινικανός μοναχός & φιλόσοφος μτφρ: ο κακός νόμος, δεν είναι καθόλου νόμος
Inter arma silent leges μτφρ: ανάμεσα στα όπλα (δηλ. στον πόλεμο) οι νόμοι σιγούν
Necessitas non habet legem μτφρ: η ανάγκη δεν ξέρει νόμο
Testis unus, testis nullus. μτφρ: είς μάρτυς, ουδείς μάρτυς.
Dura lex, sed lex. μτφρ: σκληρός νόμος, αλλά νόμος.
Ratio legis est anima legis μτφρ: η αιτία του νόμου είναι η ψυχή του νόμου
Salus populi suprema lex Κικέρων, 106-43 π.Χ., Ρωμαίος ρήτορας & πολιτικός μτφρ: η ευημερία του λαού είναι ο υπέρτατος νόμος
Pacta sunt servanta. μτφρ: οι συμφωνίες πρέπει να τηρούνται
Οι άχρηστοι νόμοι αδυνατίζουν τους χρήσιμους νόμους. Montesquieu, 1689-1755, Γάλλος στοχαστής
Είναι νόμιμο διότι το θέλω. Λουδοβίκος 16ος, 1754-1793, Γάλλος βασιλιάς [1774-1792]
Όποτε ο «Α» προσπαθεί να επιβάλλει με νόμο τις ηθικές του απόψεις στον «Β», ο «Α» είναι κατά πάσα πιθανότητα απατεώνας. H.L. Mencken, 1880-1956, Αμερικανός Αρθρογράφος
Ο νόμος είναι σαν τον ιστό της αράχνης. Οι μικρές μύγες πιάνονται, ενώ οι μεγάλες σχίζουν το δίχτυ και φεύγουν. Ανάχαρσις, 6ος π.Χ. αιών, Σκύθης ηγεμόνας & φιλόσοφος
Είναι πιο εύκολο να νομοθετείς ορισμένα πράγματα από το να τα νομιμοποιείς. Nicolas Chamfort, 1740-1794, Γάλλος συγγραφέας
Είς νόμος απαιτείται εις αυτήν τη χώραν, ο οποίος να επιτάσσει την εφαρμογήν όλων των υπολοίπων νόμων. Εμμανουήλ Ροΐδης, 1836-1904, Έλληνας συγγραφέας
Φυσικά και είμαστε όλοι ίσοι απέναντι στο νόμο. Απαγορεύεται το ίδιο τόσο στους πλούσιους όσο και στους φτωχούς να κοιμούνται κάτω από τις γέφυρες, να ζητιανεύουν και να κλέβουν ψωμί Anatole France, 1844-1924, Γάλλος συγγραφέας, Νόμπελ 1921
Οι άνθρωποι δεν πρέπει να βλέπουν πως φτιάχνονται δυο πράγματα: οι νόμοι και τα λουκάνικα. Όττο Φον Μπίσμαρκ, 1815-1898, Γερμανός καγκελάριος
Όσο πληθαίνουν οι νόμοι, πολλαπλασιάζονται οι παράνομοι. Λάο Τσε, 6ος αιώνας π.χ., Κινέζος φιλόσοφος
Ένοχος ένοχον ου ποιεί. Νομικό αξίωμα
Έχουμε 35 εκατομμύρια νόμους για να επιβάλλουμε δέκα εντολές. Oliver G. Wilson, Αμερικανός ιεροκήρυκας
Σχετικά με το νόμο, πρέπει να έχουμε υπόψη μας το εξής: κάτω από αυτό το ψυχρό, σκληρό, απρόσωπο εξωτερικό χτυπάει μια ψυχρή, σκληρή, απρόσωπη καρδιά. David Frost, 1939 -, Βρετανός δημοσιογράφος
Σε χίλιες λίβρες νόμου δεν υπάρχει ούτε μια ουγκιά αγάπης. John Ray, 1627-1705, Άγγλος φυσιοδίφης
Μισώ τους εγκληματίες που στηρίζονται επάνω στους νόμους. Louis Scutenaire, 1905-1987, Βέλγος σουρεαλιστής & Αναρχικός
Το κακό όταν είσαι παράνομος είναι ότι δεν έχεις την προστασία του νόμου. Truman Capote, 1924-1984, Αμερικανός συγγραφέας
Να είσαι νομοθέτης είναι η πιο εκλεπτυσμένη μορφή τυραννίας. Φρήντριχ Νίτσε, 1844-1900, Γερμανός φιλόσοφος
Οι νόμοι -όπως τα σπίτια- γέρνουν και στηρίζονται ο ένας πάνω στον άλλο. Edmund Burke, 1729-1797, Βρετανός πολιτικός & φιλόσοφος
Καμιά προσπάθεια επιβολής του νόμου δεν μπορεί να λύσει ένα πρόβλημα που ανάγεται πίσω στην οικογένεια. J. Edgar Hoover, 1895-1972, Αμερικανός, διευθυντής του FBI
Οι νόμοι είναι όπως οι παροιμίες. Πάντα βρίσκουμε έναν που να δικαιολογεί την παράβαση ενός άλλου. Henri Maret, 1805-1884, Γάλλος κληρικός
Οι πολλοί νόμοι σε μια χώρα είναι, όπως οι πολλοί γιατροί, σημείο αδυναμίας κι αρρώστιας. Βολταίρος, 1694-1778, Γάλλος φιλόσοφος & συγγραφέας
Οι νόμοι είναι η κυριαρχία των κυριάρχων. Λουδοβίκος 14ος, 1638-1715, Γάλλος βασιλιάς, ο βασιλιάς «Ήλιος»
Όποιος είναι αυστηρότερος από τους νόμους είναι τύραννος. Vauvenargues, 1715-1747, Γάλλος γνωμικογράφος
Αποφεύγετε, περισσότερο από καθετί, τις δίκες: επηρεάζουν τη συνείδησή σας, βλάπτουν την υγεία σας και αφανίζουν την περιουσία σας. Jean de La Bruyère, 1645-1696, Γάλλος συγγραφέας
Οι δικηγόροι είναι σαν τους κάστορες. Μπαίνουν στο ρέμα και το μπλοκάρουν. John Naisbitt, Αμερικανός συγγραφέας & μελλοντολόγος
Μια νομοθεσία εντελώς άχρηστη για τις Εξουσίες θα ‘τανε αληθινή σωτηρία Οδυσσέας Ελύτης, 1911-1996, Ποιητής, Νόμπελ 1979
Οι Πέρσες είχαν ένα νόμο σύμφωνα με τον οποίο όταν πέθαινε ο βασιλιάς, επικρατούσε για πέντε μέρες ανομία για καταλάβει ο κόσμος πόσο άξιος ήταν ο βασιλιάς και πόσο χρήσιμοι οι νόμοι. Σερήνος ο Αντιονεύς, 4ος αιών π.Χ., Αρχαίος Έλληνας Μαθηματικός
Δεν υπάρχουν αρκετές φυλακές, αρκετή αστυνομία, αρκετά δικαστήρια για να μπορέσουν να επιβάλλουν ένα νόμο που δεν στηρίζεται από τον λαό. Hubert Humphrey, 1911-1978, Αμερικανός πολιτικός, αντιπρόεδρος των ΗΠΑ
Οι νόμοι είναι μια εφεύρεση της ανώτερης τάξης, ώστε, με το λεγόμενο νομικό τρόπο, να μην αφήνει τις κατώτερες τάξεις να σηκώνουν κεφάλι. August Strindberg, 1849-1912, Σουηδός θεατρικός συγγραφέας
Οι αδύναμοι άνθρωποι θέλουν να εξαρτώνται για να έχουν προστασία. Όσοι φοβούνται τους ανθρώπους αγαπούν τους νόμους. Vauvenargues, 1715-1747, Γάλλος γνωμικογράφος
Ο νόμος δεν υποκρίνεται ότι τιμωρεί όλα όσα είναι παράνομα. Αυτό θα δημιουργούσε σοβαρές εμπλοκές με τις επιχειρήσεις. Clarence Darrow, 1857-1938, Αμερικανός νομικός & άθεος
Η αυστηρότητα των νόμων εμποδίζει την εφαρμογή τους. Montesquieu, 1689-1755, Γάλλος στοχαστής
Με κακούς νόμους και καλούς δημόσιους λειτουργούς είναι ακόμα δυνατόν να κυβερνήσεις. Με κακούς δημόσιους λειτουργούς όμως, ούτε οι καλύτεροι νόμοι δεν μπορούν να βοηθήσουν. Όττο Φον Μπίσμαρκ, 1815-1898, Γερμανός καγκελάριος
Περισσότεροι νόμοι, λιγότερη δικαιοσύνη. Κικέρων, 106-43 π.Χ., Ρωμαίος ρήτορας & πολιτικός
Είναι μέσα στη σιωπή των νόμων που γεννιούνται οι μεγάλες πράξεις. Μαρκήσιος Ντε Σαντ, 1740-1814, Γάλλος συγγραφέας («Σαδισμός»)
Είναι δυνατό κάποιος να μην έχει παραβιάσει ποτέ ούτε έναν νόμο, και παρ' όλα αυτά να είναι παλιάνθρωπος. Herman Hesse, 1877-1962, Γερμανός συγγραφέας
Δικαιοσύνη είναι το δίκαιο των αδύναμων. Joseph Joubert, 1754-1824, Γάλλος γνωμικογράφος
Ένας άνθρωπος που έχει τιμωρηθεί, δεν θα είναι στο εξής λιγότερο επιρρεπής προς μια δεδομένη συμπεριφορά. Στην καλύτερη περίπτωση, μαθαίνει πώς να αποφεύγει την τιμωρία. B.F. Skinner, 1904-1990, Αμερικανός ψυχολόγος
Κατά τους Κινέζους, οι αυτοκράτορες που πλησιάζουν στο τέλος τους, εκδίδουν αναρίθμητους νόμους. Albert Camus, 1913-1960, Γάλλος συγγραφέας, Νόμπελ 1957
Δεν πρέπει να περιμένουμε από τους ανθρώπους να έχουν σεβασμό στο νόμο και στην τάξη, μέχρι να διδάξουμε σεβασμό σ’ αυτούς που έχουμε εμπιστευθεί να εφαρμόσουν το νόμο. Hunter S. Thompson, 1937-2005, Αμερικανός συγγραφέας